Zasady pracy z AI
Narzędzie wspiera, a nie zastępuje. Wzmacniamy pracę ludzi. Modele językowe nie rozumieją świata — nie mogą pisać tekstów dziennikarskich. Rozumieją język — mogą poprawić tekst na lepszy. Ostateczna decyzja redakcyjna zawsze należy do człowieka.
Przepływ pracy
Idealny cykl pracy
Człowiek pisze
Autor tworzy tekst od podstaw — z własną wiedzą, perspektywą i odpowiedzialnością za treść.
Model sprawdza i proponuje
Agenty analizują tekst pod wieloma kątami i sugerują poprawki. To świeże spojrzenie, nie wyrok.
Człowiek akceptuje i przepisuje
Autor wybiera przydatne sugestie i sam przepisuje tekst. Dzięki temu zachowuje autorstwo i osobiście gwarantuje jakość.
Cykl powtarza się aż do satysfakcji autora
Weryfikacja
Zawsze weryfikuj kluczowe informacje
Modele językowe nie znają kryterium prawdy. Przetwarzając tekst, mogą przypadkowo zniekształcić:
Nazwiska i funkcje
Kto jest kim w tekście. Model może pomylić role, stanowiska, relacje między osobami.
Daty i liczby
Chronologia wydarzeń, statystyki, kwoty. Szczególnie podatne na zniekształcenia przy parafrazowaniu.
Relacje między podmiotami
Kto z kim, jak i dlaczego. Model może upraszczać lub błędnie interpretować powiązania.
Znaczenie i kontekst
Subtelności, ironia, odniesienia kulturowe. Model nie zawsze rozumie drugą warstwę znaczenia.
Cognitive offloading
Ryzyko odciążenia poznawczego
Delegowanie zadań umysłowych na zewnętrzne narzędzia jest naturalne — używamy notatników, kalendarzy, GPS-ów. Problem pojawia się, gdy odciążenie staje się zastąpieniem.
Utrata głosu
Akceptując sugestie bez refleksji, tracisz kontrolę nad własnym stylem i charakterystycznym brzmieniem.
Atrofia oceny
Przestajesz samodzielnie oceniać jakość tekstu. Polegasz na zewnętrznym narzędziu zamiast na własnym osądzie.
Rozmyta odpowiedzialność
Gdy coś pójdzie nie tak, nie wiesz czy to Twój błąd, czy sugestia AI. Odpowiedzialność zawsze leży po Twojej stronie.
Używaj sugestii jako inspiracji, a tekst zawsze przepisuj własnymi słowami.
Aspekty prawne
Autorstwo i publikacja
Twój oryginalny tekst
Należy do Ciebie. Masz pełne prawa autorskie do wszystkiego, co sam napisałeś.
Wersja przepisana przez Ciebie
To Twoje dzieło. Jeśli sam przepisałeś tekst na podstawie sugestii, masz do niego pełne autorstwo.
Wersja AI bez Twojej edycji
Publikacja bez zmian może wymagać oznaczenia jako treść generowana przez AI. Status prawny jest niejasny.
Transparencja wobec czytelników
Publikowanie tekstu AI bez oznaczenia to ryzyko dla wiarygodności. Transparencja to podstawa etyki dziennikarskiej.
Checklista
Podsumowanie
Traktuj sugestie jako materiał roboczy
To punkt wyjścia do własnej pracy, nie gotowy produkt do skopiowania.
Weryfikuj fakty
Nazwiska, daty, liczby, relacje — sprawdź każdy fakt przed publikacją.
Przepisuj własnymi słowami
Nie kopiuj sugestii dosłownie. Przetłumacz je na swój język i styl.
Zachowaj ostatnie słowo dla siebie
Ostateczna decyzja redakcyjna zawsze należy do Ciebie. Ty podpisujesz się pod tekstem.
Archetype Studio · Zasady pracy z AI · Wersja 1.0